Ja, heupartrose kan zeker rugpijn veroorzaken. Als je heup niet goed functioneert door artrose, gaat je lichaam compenseren door je houding en looppatroon aan te passen. Deze compensatie zorgt voor extra druk op je onderrug, wat rugklachten kan veroorzaken. Ook kan pijn uit je heup uitstralen naar je onderrug, waardoor het soms lastig is om te bepalen waar de klachten precies vandaan komen.
Wat is de link tussen heupartrose en rugpijn?
Je heup en onderrug werken nauw samen in je bewegingsapparaat. Als je heupgewricht door artrose (vaak in de volksmond ‘slijtage’ genoemd, maar eigenlijk een complexer proces dat ook wordt beïnvloed door genetica, leefstijl en metabole factoren) niet goed beweegt, ontstaat er een domino-effect in je lichaam. Je onderrug moet compenseren voor de verminderde mobiliteit in je heup.
Dit gebeurt op verschillende manieren. Je looppatroon verandert omdat je pijn probeert te vermijden. Je gaat anders staan om de belasting op je heup te verminderen. Deze aangepaste houding zorgt ervoor dat je wervelkolom niet meer in de natuurlijke positie staat, waardoor de spieren en gewrichten in je onderrug overbelast raken.
Daarnaast kan pijn uit je heup ook rechtstreeks uitstralen naar je onderrug. Dit noemen we ‘referred pain’. Je hersenen kunnen de signalen van je heup soms interpreteren als rugpijn, omdat de zenuwen die je heup en onderrug aansturen met elkaar verbonden zijn.
Hoe herken je of je rugpijn komt door je heup?
Er zijn een aantal kenmerken die erop wijzen dat je rugpijn eigenlijk van je heup komt. De pijn zit meestal aan één kant van je onderrug, vaak in de bil of aan de zijkant van je rug. Deze pijn wordt erger bij activiteiten waarbij je je heup gebruikt, zoals traplopen, uit een stoel opstaan of lang wandelen.
Je merkt waarschijnlijk dat de pijn vooral optreedt na een periode van rust. ’s Ochtends na het opstaan voelt je rug stijf aan, maar dit komt eigenlijk door je heup. Ook voel je mogelijk pijn in je lies of bovenbeen die doortrekt naar je onderrug.
Een belangrijk verschil met echte rugklachten is dat de pijn bij heupartrose vaak vermindert als je je heup ontlast. Als je gaat zitten of liggen wordt het beter, terwijl bij rugproblemen de pijn vaak aanhoudt of zelfs erger wordt in bepaalde houdingen. Ook merk je dat je bewegingsbereik in je heup beperkt is. Je kunt bijvoorbeeld moeilijk je schoenen aantrekken of je sokken aandoen.
Waarom veroorzaakt heupartrose pijn in je onderrug?
De onderliggende oorzaak ligt in de manier waarop je lichaam omgaat met de beperking in je heup. Als je heupgewricht pijnlijk en stijf is door artrose, ga je automatisch anders bewegen. Je maakt kleinere stappen, draait meer vanuit je romp en kantelt je bekken anders tijdens het lopen.
Dit veranderde bewegingspatroon zorgt voor spieronevenwichtigheden. Sommige spieren in je onderrug en bekken moeten harder werken om de verminderde functie van je heup te compenseren. Deze spieren raken overbelast en kunnen pijnlijk worden. Tegelijkertijd worden andere spieren juist minder gebruikt en verzwakken, wat de balans in je lichaam verder verstoort.
Je bekken speelt hierbij een belangrijke rol. Als je heup niet goed beweegt, kantelt je bekken vaak naar voren of naar achteren. Dit verandert de kromming van je onderrug, waardoor de druk op je wervelkolom anders verdeeld wordt. De kleine gewrichtjes tussen je wervels en de tussenwervelschijven krijgen te maken met abnormale belasting, wat pijn kan veroorzaken.
Ook je spieren spannen zich anders aan. Je buikspieren, bilspieren en rugspieren proberen de instabiliteit op te vangen die ontstaat door de beperkte heupfunctie. Deze constante extra spanning leidt tot vermoeidheid en pijn in je onderrug.
Wat kun je zelf doen tegen rugpijn door heupartrose?
Er zijn verschillende dingen die je zelf kunt doen om de rugpijn door heupartrose te verminderen. Het belangrijkste is om je heup mobiel te houden en de spieren rondom je heup en onderrug te versterken.
Blijf bewegen, ook al heb je pijn. Rust lijkt verlichtend, maar zorgt er juist voor dat je stijver wordt. Kies voor activiteiten die je heup en rug niet te zwaar belasten, zoals wandelen, fietsen of zwemmen. Begin rustig en bouw langzaam op.
Oefen dagelijks je heupmobiliteit. Simpele oefeningen zoals je been zijwaarts bewegen, rondjes draaien met je been en je knie naar je borst trekken helpen om je heup soepel te houden. Dit vermindert de compensatie in je onderrug.
Versterk je spieren met gerichte oefeningen:
- Train je bilspieren door bijvoorbeeld bruggetjes te maken terwijl je op je rug ligt
- Versterk je buikspieren met lichte core-oefeningen
- Werk aan je beenspieren door te hurken of stappen te maken
- Rek regelmatig je heupflexoren, vooral als je veel zit
Let op je houding tijdens dagelijkse activiteiten. Probeer rechtop te staan en vermijd langdurig in dezelfde houding te blijven. Wissel regelmatig van positie en neem tussendoor pauzes als je lang moet staan of zitten.
Warmte kan helpen om stijfheid te verminderen. Een warme douche of een warmtekussen op je heup en onderrug kan de spieren ontspannen en de pijn verminderen, vooral ’s ochtends.
Hoe Vief Leven helpt bij heupartrose en rugpijn
Bij Vief Leven begrijpen we dat heupartrose niet alleen je heup beïnvloedt, maar ook rugklachten kan veroorzaken. We behandelen daarom niet alleen je heup, maar kijken naar je hele bewegingsapparaat. Onze gespecialiseerde aanpak richt zich op het verbeteren van je heupfunctie én het verminderen van de compensatie in je onderrug.
Onze Vief Methode bestaat uit drie stappen:
- Voorlichting en begrip: We leggen precies uit hoe je heup en rug met elkaar samenhangen en waarom je rugpijn krijgt door je heupartrose
- Activeren en versterken: Met gerichte oefentherapie werken we aan de mobiliteit van je heup en versterken we de spieren die belangrijk zijn voor zowel je heup als je onderrug
- Integreren in je dagelijks leven: Je leert hoe je de oefeningen en inzichten toepast in je dagelijkse activiteiten voor duurzaam resultaat
We gebruiken moderne technieken zoals pneumatische weerstandstraining, waarmee je veilig en effectief kunt trainen zonder je gewrichten te overbelasten. Als het moeilijk voor je is om naar onze praktijk in Tilburg te komen, bieden we ook fysiotherapie aan huis aan.
Binnen twee tot vier maanden zie je meestal een merkbare vermindering van je klachten. We verwachten dat je twee keer per week gedurende 30 tot 60 minuten traint, waarbij we je persoonlijke situatie en doelen centraal stellen.
Wil je weten hoe we je kunnen helpen met je heupartrose en rugpijn? Neem contact met ons op voor een persoonlijk gesprek over jouw situatie en mogelijkheden.
Veelgestelde vragen
Hoe lang duurt het voordat ik verbetering merk als ik begin met oefeningen voor mijn heup en rug?
De meeste mensen merken na 4-6 weken al enige verlichting van hun klachten als ze consequent oefenen. Voor duurzame verbetering is echter geduld nodig - het duurt meestal 2-4 maanden voordat je heup en onderrug zich aangepast hebben en je bewegingspatroon is verbeterd. Consistentie is belangrijker dan intensiteit: beter dagelijks 10-15 minuten oefenen dan één keer per week intensief trainen.
Kan ik sporten met heupartrose of maak ik mijn rugpijn dan erger?
Je kunt zeker blijven sporten, maar kies wel verstandig. Sporten met lage impact zoals zwemmen, fietsen, wandelen en yoga zijn uitstekend geschikt. Vermijd sporten met veel schokbelasting zoals hardlopen of contactsporten, vooral tijdens pijnlijke periodes. Luister goed naar je lichaam: lichte pijn tijdens de activiteit die na een uur verdwijnt is acceptabel, maar als de pijn de volgende dag erger is, heb je het te zwaar aangepakt.
Moet ik naar de huisarts als ik rugpijn heb door mijn heupartrose?
Het is verstandig om naar je huisarts te gaan als de pijn plotseling heel erg wordt, als je last krijgt van tintelingen of zwakte in je benen, of als de pijn niet vermindert ondanks zelfzorg en oefeningen. Je huisarts kan andere oorzaken uitsluiten en je doorverwijzen naar een fysiotherapeut of specialist. Bij geleidelijk toenemende klachten kun je ook direct starten met gespecialiseerde fysiotherapie.
Welke oefeningen moet ik juist vermijden bij heupartrose met rugpijn?
Vermijd oefeningen waarbij je je heup extreem ver moet buigen of draaien, zoals diepe squats of hoge kicks. Ook bewegingen waarbij je plotseling moet stoppen of draaien (zoals tennis of voetbal) kunnen te belastend zijn. Vermijd langdurig zitten in lage stoelen of op de grond, want dit vergroot de druk op je heup en zorgt voor extra compensatie in je rug. Start altijd voorzichtig en bouw geleidelijk op.
Helpen pijnstillers tegen rugpijn veroorzaakt door heupartrose?
Pijnstillers zoals paracetamol of ibuprofen kunnen tijdelijk verlichting geven, maar behandelen niet de onderliggende oorzaak. Ze kunnen wel nuttig zijn om acute pijn te verminderen zodat je kunt blijven bewegen en oefenen. Gebruik ze echter niet structureel zonder overleg met je huisarts. De beste langetermijnoplossing is het verbeteren van je heupfunctie en het versterken van je spieren door gerichte oefentherapie.
Wanneer is een heupoperatie nodig en verdwijnt mijn rugpijn dan ook?
Een heupprothese wordt overwogen als conservatieve behandeling niet meer helpt en de pijn je dagelijks leven ernstig beperkt. Bij de meeste mensen vermindert de rugpijn aanzienlijk na een geslaagde heupoperatie, omdat het compensatiepatroon verdwijnt. Het is echter belangrijk om na de operatie gericht te revalideren om je bewegingspatroon te herstellen. Sommige mensen houden rugklachten als er al structurele rugproblemen waren ontstaan.
Kan overgewicht mijn rugpijn door heupartrose verergeren?
Ja, overgewicht vergroot de belasting op zowel je heup als je onderrug aanzienlijk. Elk kilogram dat je kwijtraakt vermindert de druk op je gewrichten met een veelvoud tijdens het lopen. Gewichtsverlies kan daarom een belangrijk onderdeel zijn van je behandeling. Combineer gezonde voeding met beweging die past bij je mogelijkheden, zoals zwemmen of fietsen, om op een gewrichtsvriendelijke manier af te vallen.